• Motyw jako powód do działania
  • Motywacja jako zespół działań które pozwolą osiągnąć cel.
  • Motywacja wewnętrzna sposób działania wynikający z wewnętrznych przekonań pracownika.
  • Motywacja zewnętrzna sposób działania spowodowany czynnikami zewnętrznymi takim jak nagroda (wynagrodzenie) kara (brak wynagrodzenia).

Co napisał Amstrong w „Zarządzaniu Zasobami Ludzkimi”

Zachęca pracowników do dobrowolnego produktywnego wysiłku poprzez stworzenie warunków w których pracownicy są zainteresowani wykonywana pracą, dumni z przynależności do organizacji, chcą w niej pozostać oraz podejmują działania zmierzające do osiągnięcia celów własnych i celów firmy.

„Zarządzanie zasobami ludzkimi” Armstrong

Motyw i motywacja pracownika.

Motyw to jest powód który sprawia że podejmujemy pewne określone działania.

Motywacja jest to zespół zachowań zadaniem których jest osiągnięcie wyznaczonego celu.

Ludzie są zmotywowani gdy widzą że działania które wykonują doprowadzają ich do celu co potem przekłada się dla nich w jakieś korzyści np pieniądzę, sławę, poczucie przynależności. Z reguły dochodzi tutaj do dodatniego sprzężenia zwrotnego. Im większy efekt końcowy tym większa motywacja.

Rodzaje motywacji:

Rozróżniamy dwa rodzaje motywacji.

  • Motywacja wewnętrzna która jest wynikiem samodzielnych pragnień, potrzeba i dążeń danej osoby. Do jej pojawienia się nie są konieczne żadne czynniki zewnętrzne.
  • Motywacja zewnętrzna jest wynikiem działania czynników zewnętrznych które powodują że dana osoba podejmuje pewne działania. W zakres czynników motywujących wchodzą:
    • kary:
      • ustne upomnienia przez przełożonego,
      • upomnienia z wpisem do akt personalnych,
      • wstrzymanie wypłaty wynagrodzenia
    • nagrody:
      • pochwały,
      • awanse,
      • premie finansowe

U każdego pracownika każdy z tych motywacji występuje. W wyjątkowych sytuacjach może wystąpić tylko jedna z nich. I teraz zadaniem przełożonego oraz działu hr jest podejmować takie zadania aby w pracowniku wzmacniać motywacje wewnętrzną wynikającą z jego wewnętrznych przekonań.

Jako hr biznes partner

Myślę że tu jest ogromne pole do popisu dla hr biznes partnerów którzy w rozmowach z team liderami i kierownikami mają wgląd w sytuacje wielu różnych zespołów pracowników. Podkreślam wielu różnych zespołów pracowników którzy wykonują różne zadania. Dzięki czemu hr biznes partner poprzez rozmowy z kierownikami może w ramach tego samego procesu poszukać zadań które zapewnią różnorodność oraz zaspokoją głód wiedzy i doświadczenia jakie taką wewnętrznie zmotywowana osoba posiada. Dzięki trzeba motywacja wewnętrzna takie pracownika nie spada a organizacja jako taka posiada specjalistę który coraz lepiej rozumie proces jako całość i w ramach tego procesu jest w stanie objąć różne stanowiska. Jestt to bardzo ważne zwłaszcza w środowisku BPO i SSC gdzie te problemy są codziennością.

O motywacji zewnętrznej napiszę tylko tyle że jest konieczna ponieważ pozwala wytyczyć pewne kierunki w których ma iść organizacja. Ale motywacja pozytywna czyli wynagrodzenie, awans działa bardzo krótko do pierwszej maksymalnie drugiej wypłaty. Potem człowiek się przyzwyczaja i traktuje to jako dobro nabyte. Z karami jest ten problem nie można ich nadużywać ponieważ w większej ilości powodują agresję oraz apatię czyli brak motywacji.

I z moich doświadczeń hrbp:

Kiedyś oglądając jakiś reportaż z Wojciechem Cejrowskim zapamiętałam cytat króry przytoczę bezpośrednio z Bibli:

Jezus powiedział do swoich uczniów: Gdy brat twój zgrzeszy , idź i upomnij go w cztery oczy. Jeśli cię usłucha, pozyskasz swego brata. Jeśli zaś nie usłucha, weź z sobą jeszcze jednego albo dwóch, żeby na słowie dwóch albo trzech świadków oparła się cała sprawa. Jeśli i tych nie usłucha, donieś Kościołowi! A jeśli nawet Kościoła nie usłucha, niech ci będzie jak poganin i celnik! 

Mt 18,15-18

Zawsze jako hrbp staram się pamiętać i przypominać kierownikom o tych słowach. Zwłaszcza w sytuacjach w których kierownik lub team leader nie jest zadowolony ze efektów pracy jakiegoś członka zespołu:

  • Porozmawiaj z nim w cztery oczy.
  • Porozmawiaj z nim w swoim zespole pracowników.
  • Przekaż sprawę do swojego przełożonego.
  • A jeśli ot nie pomoże zakończ współpracę.

I tak w pewnych sytuacjach należy eskalować problemy. Ale należy pamiętać o stopniowaniu presji aby druga strona miała szansę naprawić swoje błąd i się poprawić.

Kolejna rzecz o której warto pamiętać.

Jasne i proste zasady

Zarządy firm szukając optymalnej równowagi pomiędzy kosztami a zyskiem oraz próbując zoptymalizować różne obszary firmy buduje w oparciu o to to systemy premiowy pracowników

Pewna firma z branży FMCG postanowiła zmienić swoją strategię rynkową. Zauważyła że firma zbyt dużo traci dotychczasowych klientów więc postanowiła się skupić na dotychczasowych zamiast pozyskać nowych klientów. W firmie została przeprowadzona akcja promocyjna wśród pracowników. Zostały przeprowadzone szkolenia. Zostało zakupione i dostosowane odpowiednie oprogramowanie pozwalające tym wszystkim zarządzać. Po kilku latach jednak okazało się że zmiana strategii nie wypaliła.

Zostały podjęte następujące działania

  • Została opracowana nowa strategia,
  • strategia została zakomunikowana pracownikom
  • pracownicy zostali przeszkoleni i poinformowani o wpływie ich działań na pensje
  • oraz wiele innych działań których celem było to aby firma i strategia odniosła sukces,
  • został opracowany nowy system premiowy koherentny z nową strategią.

Więc co się stało?

Firma stworzyła skomplikowany system premiowy uzależniony od wielu czynników który spowodował że zespół pracowników nie rozumiał w jaki sposób w jaki sposób naliczana jest premia co spowodowało brak motywacji zewnętrznej a w efekcie brak wyników na końcu kwartału.

Wszystko powinno być tak proste, jak to tylko możliwe, ale nie prostsze.

Albert Einstein

Ten cytat bardzo pasuje do zewnętrznych systemów motywacji

Marzenia a motywacja pracownika.

I jeszcze jeden akapit apropo motywacji wewnętrznej i czekolady.

Była sobie Pani która lubiła czekoladę. A było to w czasach gdy znalezienie pracy o już było wyzwanie. Po długich staraniach udało się. Pracowała w fabryce czekolady. Na terenie fabryki obowiązywała zasada możesz zjeść ile chcesz ale tylko na jej terenie. Więc pani czuła że trafiła do nieba. Ale cóż się okazało po jakimś czasie? Pani wydatnie schudła i już nie mogła patrzeć na czekoladę.

Generalnie stało się z tą panią co ja widzę u siebie jako hr biznes partner: młodzi ludzie trafiają do sektora SSC lub BPO gdzie wydaje im się że trafili do pracowego nieba. Jednak ze względu na poszatkowanie procesów nie do końca rozumieją procesy jakie zachodzą w organizacji a brak bodźców wynikjących z uczenia się i poznawania nowych rzeczy powodują że zakupują się w swoich zespołach walcząc o swój scope.